34 năm sau World Cup 1958, một lần nữa người dân Thụy Điển lại được sống trong bầu không khí cuồng nhiệt của lễ hội bóng đá. Đội bóng chủ nhà rơi vào bảng tử thần, nơi có sự góp mặt của Pháp và Anh. Đội lép vế nhất bảng này chính là Đan Mạch. Tuyển Pháp, dưới sự dẫn dắt của huyền thoại Michel Platini, là ứng cử viên lớn nhất cho danh hiệu vô địch. Nằm cùng bảng A vòng loại với Tiệp Khắc và Tây Ban Nha nhưng Pháp giành chiến thắng cả 8 trận, ghi được 20 bàn thắng, trong đó có 12 thuộc về cặp tiền đạo Jean Pierre Papin - Eric Cantona.

Anh là đội duy nhất trong giai đoạn chuẩn bị cho EURO 1992 đánh bại Pháp 2-0, trên sân nhà Wembley. Ở trận này, tiền đạo U21 Alain Shearer đã ghi bàn ngay trong lần đầu tiên khoác áo đội tuyển quốc gia. Mặc dù thi đấu không ấn tượng ở vòng loại, Anh cũng không để thua trận nào. Trong đội hình những chú sư tử khi đó có những hảo thủ như David Platt hay vua phá lưới vòng chung kết Cup thế giới 1986 Gary Linerker. Ngay cả những cầu thủ tấn công tiếng tăm như Chris Waddle hay Bryan Robson đều bị HLV Graham Taylor gạt ra ngoài danh sách.

Đan Mạch xếp thứ nhì bảng 4 vòng loại, dưới Nam Tư. Có lẽ người Nam Tư còn mãi tiếc nuối về việc đội tuyển của họ không thể tham dự kỳ EURO tại Thụy Điển. Chưa bao giờ xứ sở được mệnh danh là Brazil của châu Âu lại sản sinh ra nhiều tài năng sáng chói như vậy. Đội hình được tạo nên chủ yếu bởi những cầu thủ Sao Đỏ Belgrade giành Cup C1 năm 1991, Nam Tư là một cái tên đáng gờm với những ngôi sao như Robert Prosinecki, Dragan Stojkovic, Darko Pancev, Zvonimir Boban và nhất là Dejan Savicevic với cái chân trái ma thuật. Tuy nhiên, do nội chiến nổ ra, Nam Tư đã phải nhường lại chỗ cho Đan Mạch.

Bất ngờ mang tên Đan Mạch

Trong đội hình Đan Mạch chỉ có một ngôi sao và là ngôi sao hàng đầu thế giới, Michel Laudrup. Tuy nhiên, Laudrup anh do bất đồng với HLV Richard Moller Nielsen đã từ chối đến Thụy Điển, dù Brian, người em trai, chấp nhận cùng đồng đội làm kẻ thế chỗ. Sau 3 thất bại ở vòng bảng EURO 1988, không mấy người đặt hy vọng vào những chú lính chì Đan Mạch.

Ngoài bảng 1, bảng 2 cũng rất đáng gờm với Hà Lan, Đức và Cộng đồng các quốc gia độc lập SNG. Ở bảng này, Scotland bị đánh giá thấp nhất. Hà Lan là đương kim vô địch châu Âu, Đức là quán quân thế giới còn SNG đã loại Italy của ngôi sao trẻ Roberto Baggio, của Franco Baresi và Gianluca Vialli trên đường tới vòng chung kết. Đây là một bảng đấu có nhiều duyên nợ. 4 năm trước, Hà Lan đã loại Đức ở bán kết trước hạ tiếp Liên Xô (tiền thân của đội SNG) tại trận đấu cuối cùng để lần đầu tiên vô địch châu Âu.

Những bất ngờ liên tiếp

Tại mọi giải đấu, những bất ngờ luôn tạo ra sự thú vị cho người hâm mộ và mang lại sự hấp dẫn cho bóng đá. Tuy nhiên, những gì đã xảy ra tại giải đấu ở Thụy Điển năm 1992 thực sự nằm ngoài sự tưởng tượng của ngay cả những người mơ mộng nhất.

Việc Pháp bị loại đã được báo trước bằng trận hòa thất vọng với Thụy Điển. Những chú gà trống Gaulois bị dẫn trước từ phút 24. Mãi đến phút 58, tiền vệ nhỏ con Cristina Perez, rất được Platini ưa thích, sau khi vào sân thay người đầu hiệp hai, mới tung ra một đường chuyền sát thủ để Papin gỡ hòa. Trước khi trận đấu kết thúc, cầu thủ đầu trọc Klass Ingersson của Thụy Điển một lần kết thúc trúng cột dọc. Ở trận kế tiếp hòa 0-0 với Anh, Pháp đột nhiên tỏ ra thận trọng một cách khó hiểu khi thay vì sử dụng Perez, đã chọn Luis Fernandez, một trong bộ tứ nổi tiếng từ thời Platini còn thi đấu. Nhát dao kết liễu triều đại của Platini là trận thua Đan Mạch 1-2.

Đan Mạch mở tỷ số trước ở phút 8 nhờ công Henrik Larsen. Đội bóng bị đánh giá là chiếu dưới bỗng chơi đầy quyết tâm ở trận đấu quyết định chiếc vé thứ hai vào bán kết (trước đó, Thụy Điển đã buộc Anh phải về nước với chiến thắng 2-1). Ngay cả khi Papin gỡ hòa thế trận vẫn không thay đổi. Bàn ấn định tỷ số mà cầu thủ dự bị Lars Elstrup ghi được chỉ là kết quả tất yếu của một trận đấu mà đội hay hơn đã thắng. Đan Mạch tiếp tục cuộc phiêu lưu nhưng thử thách trước mặt còn lớn hơn rất nhiều. Đoàn quân của HLV Niesel sẽ phải đối mặt với những người Hà Lan bay, đội đứng đầu bảng 2.

Ở bảng 2, Hà Lan và Đức là hai đội giành vé vượt qua vòng bảng. Đức, đứng nhì bảng này, sẽ gặp Thụy Điển ở cặp bán kết còn lại.

Chiến thắng người Đức trong trận CK

Phải chăng Rinus Michel và các học trò đã quá chủ quan sau trận thắng Đức 3-1 ở vòng bảng để đến nỗi bị Đan Mạch chặn lại ở bán kết? Chỉ biết rằng đội tuyển da cam đã thi đấu thiếu sự khẩn trương ngay cả khi Brian Laudrup chuyền chính xác cho Larsen mở tỷ số phút 5. Phút 23, từ cánh phải Frank Rijkaard chuyền bóng cho tiền đạo trẻ Denis Bergkamp cân bằng. 10 phút sau, Larsen lại ghi bàn từ khoảng cách gần, sau một pha tranh bóng lộn xộn trước khung thành. Bị cấm thi đấu ở trận chung kết vì nhận thẻ trong hai trận liên tiếp nhưng Larsen đã đóng góp quá đủ cho Đan Mạch. Laudrup em cũng là một cầu thủ chơi nổi bật, với kỹ thuật và lối chơi thông mình, buộc hàng thủ Hà Lan của Ronald Koeman phải làm việc cật lực.

4 phút trước khi hết giờ, Rijkaard phối hợp cùng Gullit và ghi bàn gỡ hòa 2-2. Trong hai hiệp phụ, Peter Schmeichel, trong tương lai sẽ là một trong những thủ môn hay nhất thế giới, đã làm nản lòng mọi chân sút của Hà Lan, đặc biệt cú kết thúc gần của Bryan Roy. Một thất bại có thể dự báo trước với đội bóng xứ sở hoa tulip khi tiến hành thi đấu luân lưu. Trong số 10 cầu thủ của hai đội lĩnh trách nhiệm thực hiện sứ mệnh nặng nề từ chấm 11m, chỉ có mình Van Basten đã để Schmeichel chặn được. Trận thua này là giải đấu lớn cuối cùng của bộ ba huyền thoại Van Basten - Gullit - Rijkaard.

Ở cặp đấu còn lại, Đức đã chấm dứt tham vọng của đội chủ nhà bằng chiến thắng 3-2 cực kỳ thuyết phục, trận đấu hay nhất của họ tại giải. Phút 11, Thomas Hassler đưa Đức dẫn trước bằng một cú sút phạt tuyệt đẹp, còn hơn cả bàn thắng anh ghi được trong trận hòa 1-1 với SNG ở vòng bảng. Cầu thủ thấp nhỏ này tiếp tục chứng tỏ mình là tiền vệ hay nhất giải khi cướp bóng, tạo điều kiện để Mattias Sammer tạt bóng cho Karl Heinz Riedle nhân đôi cách biệt phút 59. Vài phút sau, đội chủ nhà gỡ lại một bàn từ chấm 11m nhờ công Thomas Brolin nhưng trận đấu được định đoạt ở phút 88, khi Riedle ghi bàn thứ hai cho riêng mình. Sau đó một phút, cái đầu của tiền đạo cao kều Kennet Andersson rút ngắn kết quả xuống còn 2-3 nhưng không còn đủ thời gian cho Thụy Điển gỡ hòa. Đức vào chung kết.

Kết thúc có hậu

Với những người yêu chuyện thần tiên, không còn một cái kết nào đẹp hơn việc tí hon Đan Mạch quật ngã chàng khổng lồ Đức. Nhưng với người hâm mộ Đức, đây là một trong những thất bại khó tiêu hóa nhất. Trong 15 phút đầu, đội bóng của HLV Berti Vogts tỏ ra hoàn toàn tự tin, sẵn sàng nghiền nát vị khách không mời bằng những cú nã pháo liên tục của Riedle, Stefan Reuter và Guido Buchwald. Nhưng đội chịu áp lực tâm lý ít hơn đã ghi được bàn thắng trước ở phút 18. Kim Vilfort tranh cướp bóng cùng Andreas Brehme, đánh gót lại cho Flemming Polvsen. Bóng được nhả lại cho John Jensen và cú sút từ mép vạch 16m50 đã không cho thủ thành Bodo Illgner cơ hội cản phá. Đây mới là bàn thắng thứ hai của Jensen trong 48 lần khoác áo Đan Mạch. Cầu thủ này cũng cần đến 98 lần ra sân mới có được bàn thắng đầu tiên cho Arsenal.

Phút 78, Vilfort để bóng chạm tay trước khi đá bóng chính xác vào bên trái Illgner. Nhưng dù sao trọng tài cũng vẫn công nhận và Đan Mạch đã giành Cup với chiến thắng 2-0. Dường như số mệnh đã hoàn toàn nghiêng về phía Đan Mạch. Vilfort vừa mới trở lại đội tuyển một ngày trước đó, sau khi vội vã bay đi thăm cô con gái nhỏ phải nằm viện vì bệnh máu trắng.

Popularity: 6% [?]

Sức mạnh của chủ nhà

Tại World Cup 1986, Tây Đức đã góp mặt trong trận CK. Thế nên, người hâm mộ hiểu rằng, đội bóng của HLV Franz Beckenbauer sẽ là đối thủ cực kỳ nguy hiểm với bất kỳ đội bóng nào, nhất là khi họ có lợi thế sân nhà tại kỳ Euro lần này. Bên cạnh đó, sự góp mặt của những tài năng trẻ đầy triển vọng như Jürgen Klinsmann, Jürgen Kohler và Thomas Berthold, cùng với sự trở lại của “sát thủ” Rudi Völler, đã góp phần bổ sung sức mạnh cho đoàn quân áo trắng.

Khởi đầu đầy hứa hẹn

Việc Đương kim vô địch Pháp thất thủ ngay từ vòng loại chính là một thuận lợi rất lớn đối với thầy trò HLV Franz Beckenbauer. Thế nên, Italia được coi như là “kẻ ngáng đường” duy nhất của Tây Đức trong việc giành một suất vào bán kết. Đội bóng đến từ đất nước hình chiếc ủng có sự góp mặt của nhiều tài năng trẻ, trong đó có Paolo Maldini và Gianluca Vialli. Trong cuộc đụng độ trực tiếp giữa Ý và Tây Đức, hai bên đã hòa với tỷ số 1 – 1 và cùng dắt tay nhau vào bán kết sau khi đều đánh bại Đan Mạch và Tây Ban Nha. Tây Đức giữ ngôi nhất bảng do hơn về hiệu số bàn thắng – thua.

Ứng cử viên Hà Lan (phải)

Sự bất ngờ tại bảng B

Tuy ĐT Anh đã thi đấu rất khởi sắc tại vòng loại, nhưng thất bại 0 – 1 trước CH Ai-len đã như một điềm báo không lành với tham vọng chinh phục Euro của Tam Sư. Không chỉ riêng tuyển Anh, tương lai của Ai-len cũng chẳng khá hơn, cho dù họ đã giành được 3 điểm đầu tiên trong trận mở màn. Thế nhưng, rốt cuộc thì Liên Xô và Hà Lan mới là những người đi tiếp. Không “đao to búa lớn”, cả hai lặng lẽ vượt qua vòng bảng không mấy khó khăn, sẵn sàng cho những cuộc phiêu lưu phía trước.

Bộ 3 huyền thoại của Hà Lan

Mặc dù tiền đạo Wim Kieft đã có công lớn trong việc ghi bàn thắng ấn định vào lưới CH Ai-len, qua đó giúp Hà Lan giành một suất vào bàn kết, song những tài năng thực sự bên phía đội bóng áo da cam phải là bộ 3 huyền ảo của AC Milan, Frank Rijkaard, Ruud Gullit và Marco van Basten. Trong đó, ấn tượng nhất là Marco van Basten. Có thể ở trận đầu ra quân, Van Basten chỉ đóng vai trò là một cầu thủ dự bị, song chiến thắng 3 – 1 mang tính quyết định trước tuyển Anh đã mang đậm dấu ấn của tiền đạo AC Milan. Van Basten đã lập cú hat-trick trong trận thắng vang dội này.

Người hùng Van Basten

Hamburg rung chuyển bởi đoàn quân áo da cam

Kịch tính và bất ngờ, đó là cảm nhận của các cổ động viên về 2 trận đấu tại bán kết giữa Liên Xô – Italia và Đức – Hà Lan. Đầu tiên là chiến công của đội bóng xứ sở bạch dương. Không chỉ gây bất ngờ từ vòng bảng khi “hạ nhục” ĐT Anh, Liên Xô còn làm thầy trò HLV Azeglio Vicini mất mặt tại bán kết. Chung cuộc, Italia ngậm ngùi nhường bước cho người Liên Xô khi bị thua với tỷ số 0 – 2. Tuy vậy, cú sốc thực sự tại vòng đấu này thuộc về ĐT Hà Lan. Tại Hamburg, mặc dù bị Tây Đức dẫn trước ở phút thứ 55, song “Cơn lốc màu da cam” đã trỗi dậy mạnh mẽ và cuốn phăng đi mọi nỗ lực của chủ nhà. Ronald Koeman ghi bàn thắng san bằng tỷ số ở phút thứ 74, để rồi 2 phút trước khi kết thúc trận đấu, Van Basten lại tỏa sáng bằng bàn thắng ấn định chiến thắng 2 – 1 cho người Hà Lan. Sự thất bại của người Đức đã làm rung chuyển thành phố Hamburg. Trong khi đó, Hà Lan ung dung tiến vào CK, gặp lại đội bóng tại vòng bảng - Liên Xô.

Chức vô địch trong mơ

Sau khi đã trả thù được người Đức (tại World Cup 1974, Đức thắng Hà Lan trong trận CK), Hà Lan ngẩng cao đầu cùng Liên Xô bước vào cuộc đọ sức cuối cùng. Khoảng 60% dân số đất nước của cối xay gió đã theo dõi trận đấu này qua truyền hình. CK Euro, điều mà người Hà Lan chưa từng dám mơ tới trong những kỳ Euro trước đây, nay đã thành hiện thực. Dù thắng hay thua, họ vẫn có quyền tự hào. Song, thêm một lần nữa, “Cơn lốc mầu da cam” bừng bừng khí thế tấn công, lấn lướt Liên Xô. Ruud Gullit đánh đầu ghi bàn thắng mở màn cho đoàn quân của HLV Rinus Michels ở phút thứ 32. 22 phút sau, huyền thoại Van Basten có cú sút volley đẹp mắt hạ gục thủ thành Rinat Dasaev của Liên Xô, nâng tỷ số lên 2 – 0. Thực ra, Liên Xô ít nhất cũng có cơ hội rút ngắn tỷ số từ bàn đá phạt penalty của Igor Belanov. Tiếc thay, sự xuất thần của “người gác đền” Hans van Breukelen đã không cho các cầu thủ Liên Xô toại nguyện. Thắng 2 – 0, Hà Lan lần đầu tiên bước lên đỉnh vinh quang tại giải đấu danh giá nhất Châu Âu. Cho đến nay, đó cũng là chức vô địch duy nhất của đội bóng áo da cam trong những kỳ tham dự Euro.

Popularity: 6% [?]

Bộ tứ huyền ảo

Ngay sau khi kết thúc World Cup 1982 một cách khá ấn tượng – lọt vào vòng bán kết, ĐT Pháp dưới sự dẫn dắt của HLV Michel Hidalgo đã có những bước chuẩn bị khá chu đáo trước khi bước vào VCK Euro 1984 với tư cách là đội chủ nhà. Điểm nhấn trong đội hình“Những chú gà trống Golouis” là thủ môn đầy tài năng Joël Bats và “Bộ tứ huyền ảo” (”Le Carré Magique”): Luis Fernandez, Michel Platini, Alain Giresse và Jean Tigana. Đặc biệt, sự xuất sắc của 4 tiền vệ này đã làm nên chức vô địch lần đầu tiên trong lịch sử bóng đá Pháp tại đấu trường châu Âu.

Dấu ấn Platini

Có thể nói, không có hàng tiền vệ nào trên thế giới có thể so sánh với “Bộ tứ huyền ảo” của ĐT Pháp lúc bấy giờ. Trong đó, Platini được coi như một thiên tài hiếm thấy. Thông minh, lịch lãm nhưng cũng không kém phần “quậy”, ngôi sao CLB Juventus đã để lại ấn tượng rất sâu sắc trong lòng người hâm mộ. Với tư cách là vua phá lưới tại Serie A trong 2 năm liền, Platini bước vào Euro cùng một phong độ thi đấu rất ổn định và ấn tượng. Anh đã sớm chứng tỏ vai trò quan trọng của mình trong mầu áo của tuyển Pháp khi đóng góp cho đội nhà nhiều bàn thắng quyết định. Cá nhân Platini cũng được bình chọn là “Cầu thủ xuất sắc nhất giải đấu”. Không chỉ có vậy, “số 10” huyền thoại còn vinh dự nhận được danh hiệu “Vua phá lưới” với 9 lần chọc thủng lưới đối phương, trong đó đáng chú ý có 2 cú hat-trick.

Khởi đầu thuận lợi

Tuy là một tiền vệ, song khả năng ghi bàn của Platini còn tuyệt vời hơn bất cứ tiền đạo nào trong thời điểm đó. Ngay trong trận mở màn của Pháp trước đối thủ Đan Mạch, Platini đã đem về 3 điểm đầu tiên cho chủ nhà sau khi ghi bàn thắng duy nhất của trận đấu. Chưa dừng lại ở đó, “sát thủ” của Bà đầm già thành Turin còn gây tiếng vang lớn khi 2 lần lập hat-trick trong 2 cuộc chạm trán liên tiếp giữa đội bóng áo xanh lam với các đối thủ Bỉ và Nam Tư, (Pháp thắng Bỉ 5 – 0, thắng Nam Tư 3 – 2). Với vị trí nhất bảng, Pháp hãnh diện tiến vào vòng bán kết. Đan Mạch về vị trí thứ 2.

Pháp vô địch xứng đáng

Vòng bán kết kịch tính

“Gà trống Golouis” tiến vào vòng tứ kết gặp Bồ Đào Nha, đội về nhì tại bảng 2. Trong khi đó Tây Ban Nha đụng độ với Đan Mạch. Sau 90 phút thi đấu căng thẳng, Pháp và Bồ Đào Nha hòa nhau với tỷ số 1 – 1. Bước vào phút bù giờ thứ 8 (90 + 8), Bồ Đào Nha đột nhiên ghi bàn thắng nâng tỷ số lên 2 – 1. Đến lúc này, tưởng chừng số phận đã an bài với thầy trò HLV Michel Hidalgo, tuy nhiên, pha san bằng tỷ số của hậu vệ Jean-François Domergue đã đưa hai bên trở về thế cân bằng. Và đến phút cuối cùng ở hiệp phụ thứ 2, “nòng pháo” mang tên Platini lại phát nổ, “kết liễu” đối thủ Bồ Đào Nha. Sống lại từ pha “chết hụt”, ĐT Pháp một lần nữa đã cho thấy mình là ƯCV sáng giá nhất cho chức vô địch kỳ Euro lần này. Trong một diễn biến khác, Tây Ban Nha vượt qua Đan Mạch một cách nhọc nhằn từ loạt đá luân lưu 11m nghẹt thở, qua đó giành quyền tranh chấp ngôi vô địch với chủ nhà.

Niềm hạnh phúc tột cùng

Nếu sự kỳ vọng quá mức của các cổ động viên đã phần nào ảnh hưởng đến tâm lý thi đấu của các tuyển thủ Pháp trong hiệp 1 của trận CK, thì bàn thắng ở phút thứ 57, lại là do công của Platini, đã phá tan thế bế tắc của chủ nhà. Kể từ đó trở đi, Pháp càng chơi càng hưng phấn. Họ hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ bằng pha ấn định tỷ số của tiền đạo Bruno Bellone. Chiến thắng 2 – 0 đã chính thức đưa Pháp lên ngôi vô địch lần đầu tiên trong lịch sử tại giải đấu danh giá nhất Châu Âu.

Popularity: 5% [?]